Deel A: Bestaansreden van Partij BLANCO

1. Wat wil Partij BLANCO?

Your Subtitle Goes Here
3

Partij BLANCO heeft slechts één programmapunt: een extra keuzemogelijkheid op het stembiljet toevoegen, waardoor er rechtstreeks gekozen kan worden voor een ‘niet-toegewezen zetel’. Met andere woorden, ervoor zorgen dat men kan kiezen voor een lege zetel in het parlement. Op deze manier kunnen kiezers die zich niet kunnen vinden in een bestaande partij, toch een geldige stem uitbrengen, die een volledige legislatuur zichtbaar zal zijn in het parlement. De kiezer krijgt zo de keuze om:

  • te kiezen voor een politieke partij
  • een blanco of ongeldige stem uit te brengen
  • te kiezen voor een niet-toegewezen zetel als hij vindt dat niemand zijn stem verdient

Wat is het verschil met gewoon blanco stemmen?

Hoewel ze dat niet altijd bedoelen, geven kiezers door blanco te stemmen aan dat ze het eens zijn met de keuzes van alle anderen. Deze stemmen worden samen met de ongeldige stemmen en de onthoudingen namelijk volledig genegeerd bij de verdeling van de parlementaire zetels.  Bij het stemmen voor een niet-toegewezen zetel gaat de stem niet verloren of naar een andere partij. De stem telt voor een niet-toegewezen zetel, een zetel waar niemand anders in kan gaan zetelen. Die keuze wordt op die manier een hele legislatuur zichtbaar in het parlement.

Zaait Partij BLANCO geen verwarring door de partij te noemen naar blanco stemmen?

Partij BLANCO is ontstaan vanuit de vaststelling dat veel mensen blanco of ongeldig stemmen, of thuisblijven, en dat deze mensen niet vertegenwoordigd worden in het parlement door een – volgens haar – vreemde kronkel in het kiessysteem. Het is dan zaak om met een partijnaam heel snel duidelijk te kunnen maken welk thema je politiek aansnijdt. En het moet ook nog passen in alle landstalen. In het Frans is het alleszins geen issue, gezien men spreekt over ‘voter blanc’, en in het Duits schrijf je Blanko met een k. Maar ook in het Nederlands is de kans op verwarring klein. Om op papier blanco te stemmen moet je bewust niets aanduiden en het stemformulier leeg in de urne droppen. Partij BLANCO zal tussen de andere politieke partijen op het stemformulier blinken met partijnummer en een kandidatenlijst. Het verschil is groot genoeg. Ook bij elektronisch stemmen zal het onderscheid voldoende duidelijk zijn, want daar moet je in een hoekje onderaan aangeven dat je kiest voor de ‘blanco stem’.

Is Partij BLANCO echt neutraal?

Partij BLANCO heeft maar één programmapunt. Over alle andere kwesties spreekt de partij zich niet uit. De verkozenen zullen zich als een lege zetel gedragen en niet tussenkomen in debatten, maar zullen wel altijd aanwezig zijn en zich bij elke stemming onthouden. Dat maakt dat de partij geen wetgevende processen blokkeert of hindert, en echt neutraal is. Dit betekent niet dat de kandidaten geen eigen mening hebben. Alleen doet die er niet toe binnen Partij BLANCO, want daar gaan we allen samen voor één realisatie: de keuze voor een niet-toegewezen zetel mogelijk maken.

2. Waarom wil Partij BLANCO een niet-toegewezen zetel mogelijk maken?

Your Subtitle Goes Here
3

Mensen die geloven in de democratie maar niet in de huidige politieke partijen, staan voor een lastige keuze, want het is ófwel deelnemen aan de democratie door een expliciete keuze te maken voor een partij, óf zich afkeren van het proces, genegeerd worden en zo indirect alsnog alle politieke partijen steunen. Partij BLANCO wil zich daarom als alternatief aanbieden en werken aan een structurele oplossing.

Met het toevoegen van een extra keuzemogelijkheid voor een niet-toegewezen zetel op het stembiljet krijgt de kiezer meer keuzevrijheid, en krijgen mensen die dergelijke keuze wensen te maken effectief de kans om die stem te laten horen en voelen in het democratische proces. Het is een kwestie van representatievere vertegenwoordiging in het parlement, en een kwestie van op een eerlijkere manier zetels te verdelen over politieke partijen.

Zal dit de democratie niet verzwakken?

Integendeel, het zal de democratie versterken. Een democratie is een politiek systeem waarbij iedereen die kiesgerechtigd is 1 stem krijgt om te bepalen wie de sleutels van de macht in handen krijgt. 1 stem om te kiezen voor ideeën waarin hij of zij gelooft, om vertegenwoordigd te worden in het parlement – het democratisch hart van de samenleving. Als je dan met die stem bewust voor niets of niemand wil kiezen, omdat je nu eenmaal niet gelooft in de gepresenteerde ideeën, of omdat je die mensen die ze willen verdedigen niet vertrouwt, of voor om het even welke andere reden; waarom niet? Het is jouw stem. Jij doet ermee wat jij wil. Het is jouw legitieme manier om aan te geven dat je je niet vertegenwoordigd voelt, kan voelen of wil voelen. Voor Partij BLANCO is het eenvoudig; hoe meer keuzerecht, hoe inclusiever, hoe democratischer. Nu geldt in de zetelverdeling het onrechtvaardige mattheuseffect: ‘hij die heeft, zal gegeven worden’. Bonuszetels die niet rechtstreeks verdiend werden, worden verdeeld over zij die al zetels binnengehaald hebben. Die bonuszetels vertonen een gebrek aan legitimiteit. Met een kiessysteem dat erkenning geeft aan non-vertegenwoordiging werkt Partij BLANCO dat gebrek weg.

3. Hoe wil Partij BLANCO zijn doel realiseren?

Your Subtitle Goes Here
3

Omdat Partij BLANCO niet gelooft dat de huidige besluitvormers het initiatief zullen nemen om het kiessysteem in deze richting te veranderen, zal iemand anders het moeten doen… en dat is precies de bestaansreden van Partij BLANCO. Om de gewenste aanpassing te bekomen moeten de regels van het politieke spel gevolgd worden: een politieke partij oprichten, kieslijsten indienen, en minstens één verkozene hebben. Want om wetsvoorstellen in te dienen, moet je nu eenmaal vertegenwoordigd zijn in de Kamer. Van zodra Partij BLANCO haar doel bereikt heeft, en het dus mogelijk wordt om bij de verkiezingen te kiezen voor een niet-toegewezen zetel, verdwijnt de bestaansreden, en verdwijnt Partij BLANCO van het politieke toneel.

Is er geen andere manier om dit te bekomen?

Men is al járen bezig met politieke vernieuwing en het dichten van de kloof tussen burger en politiek. En toch wordt die kloof steeds groter. Veel verfrissende voorstellen sterven een stille dood, omdat initiatiefnemers in hun drang naar vernieuwing geïsoleerd geraken binnen hun partij. Je hebt ook vele commissies die zich daarover gebogen hebben. De voorbije legislatuur opnieuw, want het is hen natuurlijk ook niet ontgaan dat 17% van de kiesgerechtigden niet, blanco of ongeldig heeft gestemd in 2019. Er kwam een commissie samen in de Senaat om het te hebben over ‘democratische vernieuwing en burgerschap’, en in 2021 is daar een verslag van gepubliceerd. Maar over de vertaling van blanco stemmen naar lege zetels wordt met geen woord gesproken. Bij N-VA hebben ze een gelijkaardig voorstel gelanceerd in oktober 2009, en ook Kristof Calvo van Groen pleit ervoor in zijn boek van 2015. Maar daar is nog niets van in huis gekomen. Als we ons doel willen bereiken, dan zal dat m.a.w. met een nieuw recept moeten gebeuren. Op de huidige partijen kunnen we hiervoor niet rekenen. Partij BLANCO is er daarom van overtuigd dat even deel uitmaken van het systeem met maar één doel, de enige manier is om dit te bekomen.

Is het wel realistisch dat een meerderheid uw voorstel tot wetswijziging zal aannemen?

Andere partijen of individuen binnen partijen hebben dergelijk voorstel in het verleden al gelanceerd, en het neutrale democratische opzet past op een manier ook altijd in het ideologisch kader dat een partij aanhangt. Partij BLANCO heeft er vertrouwen in dat andere politieke partijen de dialoog zullen willen aangaan. Hoe snel andere politieke partijen bereid zullen zijn om het wetsvoorstel te ondersteunen is afhankelijk van gedegen analyses, overtuigingskracht en hoe zwaar Partij BLANCO kan doorwegen. Bovendien is het zo dat hoe sneller de andere partijen aan het voorstel willen meewerken, hoe sneller Partij BLANCO van het politieke toneel verdwijnt.

Hebben jullie daar een hele legislatuur voor nodig?

Een herziening van de grondwet voorbereiden en voorstellen tot wijzigingen aan de kieswet uitwerken is een werk van lange adem. Hoe lang het zal duren is afhankelijk van hoeveel verkozenen Partij BLANCO zal hebben (hoe meer volk, hoe sneller het voorbereidend onderzoek gevoerd kan worden), hoeveel technische en procedurele vragen creatief opgelost zullen moeten worden en hoeveel weerstand tegen het idee geboden zal worden. Wanneer een wijziging van een grondwetsartikel nodig is, kan dat pas tijdens de legislatuur die volgt op de legislatuur waarin het artikel voor herziening vatbaar is gemaakt. Dit betekent dat het vorige parlement bepaalt welke artikelen gewijzigd mogen worden door het volgende parlement. Partij BLANCO zal dan minstens één legislatuur nodig hebben. Daarnaast is het een kwestie van de Partij BLANCO kiezer voor de hele legislatuur te vertegenwoordigen. In ieder geval geldt voor Partij BLANCO: hoe sneller de aanpassing doorgevoerd kan worden, hoe liever.

Waarom kunnen we enkel op jullie stemmen voor het federale niveau?

Op het federale niveau wordt het kiessysteem georganiseerd en geregeld. Het wordt van daaruit naar de deelstaten vertaald. Het is ook alleen op het federale niveau dat de grondwet gewijzigd kan worden. Als we aan die zaken dus iets willen wijzigen, zullen de voorstellen op dat niveau uitgewerkt moeten worden.

Deel B: Waar hoort Partij BLANCO thuis?

4. Wie zijn de kiezers van Partij BLANCO?

Your Subtitle Goes Here
3

De kiezers van Partij BLANCO zijn erg divers en onmogelijk sluitend definieerbaar.

Er zijn mensen die zich niet kunnen vinden in om het even welke politieke partij, en graag dat signaal willen geven; er zijn mensen die de huidige partijpolitiek beu zijn, en Partij BLANCO stemmen om een neutrale proteststem uit te brengen mét impact; er zijn mensen die geloven in het politiek vernieuwende idee, en de missie van Partij BLANCO willen ondersteunen; er zijn mensen die hun vertrouwen in het politieke systeem volledig kwijt zijn, en de dames en heren politici even wakker willen schudden; en zo kunnen veel profielen omschreven worden. Want de redenen waarom iemand Partij BLANCO zou kunnen stemmen, zijn eindeloos. Net zoals een stem voor om het even welke andere partij voor om het even welke reden kan zijn. En daar knelt ook het schoentje: men kan bijvoorbeeld kiezen voor iemand omwille van zijn of haar goede looks, en dus een keuze zonder achterliggende politieke reden kanaliseren tot in het parlement. Terwijl een bewuste, doordachte, politiek gemotiveerde keuze om blanco te stemmen, dat niet kan. Dat is niet logisch. Partij BLANCO wil daarom die kiezers, die bewust voor niets of niemand willen kiezen, een alternatief bieden en dat in de toekomst structureel mogelijk maken.

Is een stem voor Partij BLANCO een proteststem?

In de brede zin van het woord, ja. Algemeen genomen wil dat zeggen dat je niet akkoord bent met de huidige gang van zaken, dat je kritiek of bezwaren hebt, of dat je ontevreden bent over het huidige politieke aanbod. En dat soort protest of ongenoegen kunnen uiten in een democratie is heel gezond. Je voorkomt dat mensen uit wrok zinloos gaan stemmen of stemmen op partijen en programma’s waar ze helemaal niet achter staan. Het ultieme doel van Partij BLANCO is dan ook om een vertegenwoordiging te hebben in het parlement voor élke proteststem die uitgebracht wordt, om welke reden dan ook, zonder dat daar een partij voor nodig is. Bovendien moet het duidelijk zijn dat de betekenis die een stem au fond heeft, de betekenis is die de kiezer er zelf aan geeft. Dat hoeft Partij BLANCO voor niemand in te vullen.

5. Wie zal de kiezers van Partij BLANCO vertegenwoordigen?

Your Subtitle Goes Here
3

Er zijn 120 kandidaten verspreid over alle kieskringen van het land. Geen beroepspolitici, maar gemotiveerde mensen uit alle hoeken van de samenleving. Het is een burgerbeweging verenigd door het gemeenschappelijk doel van democratische vernieuwing.

6. Wat zullen de gevolgen zijn van niet-toegewezen zetels in het parlement?

Your Subtitle Goes Here
3

Het onmiddellijke gevolg is dat het parlement representatiever wordt, en de zetels legitiemer. Het zal bovendien het besef doen groeien bij politici dat die stemmers overtuigen om wel voor een politiek programma te kiezen minstens zo belangrijk is als het afsnoepen van elkaars kiezers. Het zou politici moeten aanmoedigen om die mensen actiever te gaan benaderen. Permanente lege zetels zijn wat Partij BLANCO betreft de beste manier om letterlijk te laten zien aan de verkozenen dat er buiten het parlement nog een heleboel kiezers zijn die ze voor zich kunnen winnen. 

Hoe zal dat technisch dan in zijn werk gaan, als er in de toekomst een niet-toegewezen zetel gekozen zou zijn?

De vele technische vraagstukken zijn voor de volgende fase, wanneer Partij BLANCO het mandaat van de kiezer daarvoor heeft, inclusief de tijd en de middelen. Partij BLANCO bestaat niet uit beroepspolitici, het is een collectief van burgers dat vindt dat het huidige kiessysteem anders moet en kan, dat in hun vrije tijd zonder middelen een idee zo ver als mogelijk heeft verfijnd. Wie verwacht dat het technisch juridisch voorbereidende werk voor dergelijk complex voorstel al helemaal uitgewerkt is, zullen we moeten teleurstellen. 

Zal dat geen problemen opleveren voor de bestuurbaarheid van ons land?

De realiteit vertegenwoordigen zal niet leiden tot onbestuurbaarheid. Een meerderheid zal ontstaan met de partijen die een federale regering wensen te vormen, alleen zal hun achterban in het parlement representatiever zijn. Daarnaast zal Partij BLANCO zich tijdens iedere stemming onthouden, maar hindert daarmee geen enkel wetgevend proces. Het parlement stemt wetten meestal met een gewone meerderheid. Dat wil zeggen dat beslissingen genomen worden door een meerderheid tegen een minderheid. De Ja-stemmen worden geteld tegenover de Nee-stemmen. Indien er meer Ja- dan Nee-stemmen zijn dan is een wetsvoorstel aangenomen. Naast de Ja- of Nee-stem is het ook mogelijk om zich te onthouden van de stemming. Indien er bij een wetsvoorstel bijvoorbeeld 71 Ja-stemmen zijn, 70-Nee stemmen en 9 onthoudingen dan is de wet toch aangenomen, aangezien er meer Ja-stemmen zijn dan Nee-stemmen. Onthoudingen spelen hierbij dus geen rol. Zelfs in het extreme geval waarbij er 1 Ja-stem zou zijn, geen enkele Nee-stem en 149 onthoudingen, zou de wet toch aangenomen zijn. 

7. Voeden jullie zo niet de antipolitiek?

Your Subtitle Goes Here
3

Het is niet Partij BLANCO die zorgt voor de antipolitiek, of ze voedt. Het is de politiek die voor de antipolitiek zorgt. En de antipolitiek heeft al voldoende voeding en zuurstof gekregen, daar heb je Partij BLANCO niet voor nodig. De vraag is wat met die antipolitieke gevoelens moet gebeuren. Partij BLANCO vindt dat die op een neutrale manier gekanaliseerd mogen worden tot in het parlement, als dat ook de bedoeling is van de kiezer. En dat is allesbehalve antipolitiek. Dat is werken aan politieke vernieuwing. Want wat is het alternatief? De kiezers die zich niet in het huidige politieke aanbod kunnen vinden verder blijven negeren en de zetels verder onder de partijen verdelen? Dat mensen uit frustratie dan maar op de extremen moeten stemmen? Dat ze dan afhaken en gewoon thuis blijven?

8. Is dit geen populisme?

Your Subtitle Goes Here
3

Van zodra iets kritisch is voor de huidige politieke gang van zaken wordt met de term populisme gegooid. Nee, Partij BLANCO is niet populistisch. Integendeel. Partij BLANCO is de enige partij die actief en expliciet oproept om de programma’s van de andere partijen te lezen, om na te gaan of er iets tussen zit dat jouw ideeën, visies en waarden vat, of er kandidaten zijn die jouw vertrouwen genieten om je te vertegenwoordigen in het parlement… hoeveel constructiever kan een partij zijn? Partij BLANCO vraagt de mensen niet om te protesteren, roept niet op tot schenen stampen, het enige wat ze wil doen is een alternatief in het leven roepen opdat protest, ongenoegen, apolitieke houdingen, etc. niet langer genegeerd worden, maar zichtbaar in het parlement. Partij BLANCO valt het huidige beleid niet aan, pretendeert niet van beleid anders en beter te zullen doen, belooft geen zaken waarvan je a priori weet dat het niet waargemaakt kan worden, en ze verdeelt de samenleving niet simplistisch in ‘het volk’ en ‘de politieke elite’… terwijl dat voor Partij BLANCO dé ingrediënten zijn om te spreken over populisme.

9. Is dit geen te gemakkelijke manier om aan politiek te doen?

Your Subtitle Goes Here
3

Partij BLANCO heeft maar 1 programmapunt te verdedigen, en in die zin is dat makkelijker dan een gans programma verdedigen, maar iets moet niet noodzakelijk moeilijk of complex zijn om fundamenteel, essentieel of goed te zijn. Partij BLANCO is nu eenmaal een single-issue partij, met een relatief eenvoudige missie: het kiessysteem eerlijker en democratischer maken. Voor Partij BLANCO is het een pertinente kwestie, en ze gelooft niet dat zittende politici hun felbegeerde zetels zomaar zullen afgeven. Iemand moet dus dat signaal kunnen vertolken, en werk kunnen maken van een dergelijk wetsvoorstel. Daarnaast werd al een lange weg afgelegd, waarvoor de term ‘makkelijk’ oneerlijk en zelfs weinig respectvol is. Een gloednieuwe partij uit de grond stampen – zonder een politieke voorgeschiedenis – voldoende geëngageerde mensen vinden, kieslijsten over gans België samenstellen, informatiecampagnes lanceren (zonder financiële middelen, nota bene)… dat vraagt energie, tijd en inzet, van velen.

Deel C: De centen

10. Wat zal er met het geld gebeuren?

Your Subtitle Goes Here
3

Het is Partij BLANCO in ieder geval helemaal niet om geld in het laatje te brengen te doen. Voor Partij BLANCO is slechts één ding van belang: dat alle middelen die aan een parlementaire zetel vasthangen niet naar een partij gaan die de stemmen ervoor niet gehaald heeft en de zetel au fond dus niet verdient.

Om de eerste euro aan dotatie te ontvangen zal er ten minste 1 Partij BLANCO verkozene moeten zijn. Die dotatie zal gebruikt worden om die verkozene(n) te ondersteunen waar nodig om het voorbereidend onderzoek te voeren en door het complexe politiek-juridische landschap te navigeren. Partij BLANCO bestaat uit een groep gemotiveerde burgers, en heeft geen partijapparaat of studiedienst. Zolang de doelstelling niet behaald is, zal de dotatie aangewend worden om de werking van de partij te financieren. Partij BLANCO heeft geen enkel winstoogmerk en zal een transparante boekhouding hanteren. Eenmaal het doel bereikt, vloeit het saldo terug naar waar het vandaan kwam: het potje van de belastingbetaler.

Vanaf dan zal de burger kunnen kiezen voor een niet-toegewezen zetel, en hoeft de lucht die de zetel inneemt niet betaald te worden, hoeft deze geen parlementair medewerker, noch pensioen, noch uittredingsvergoeding, etc.

Een verkozene van Partij BLANCO zal dezelfde vergoeding ontvangen als andere parlementairen, terwijl die andere wél deelnemen aan het publieke debat. Is dat wel eerlijk?

Het alternatief – niets veranderen – zorgt ervoor dat die extra weddes, personeel, en politieke slagkracht over de partijen verdeeld wordt. Dat is al zeker niet eerlijk. Het feit dat de vergoeding er zou zijn, is een gevolg van het doel dat Partij BLANCO ambieert: zetels binnenhalen om een wetsvoorstel in te kunnen dienen om het kiezen voor een niet-toegewezen zetel structureel mogelijk te maken.

Het is een misvatting dat een Partij BLANCO verkozene niets zou moeten doen. Het is veel meer dan slechts symbolisch werk. Een wetsvoorstel of -wijziging heb je niet klaar op 1,2,3, en al zeker niet als het een grondwetswijziging vereist. Dat zal veel onderzoek, creativiteit en inspanningen vragen. Want op welke manier organiseer je dat best, zo’n lege zetel, en welk effect heeft dat op wetgevende procedures, wat moet je vermijden, met welke gevoeligheden moet je allemaal rekening houden? Dat vraagt mensen die mensen spreken, gedegen analyses, overtuiging… en iedereen begrijpt dat dit een bijzonder lastige klus zal worden.

De verkozenen van Partij BLANCO zullen aan geen enkel ander onderwerp meewerken in commissies en zullen zich onthouden tijdens iedere stemming, maar ze zullen altijd aanwezig zijn in Brussel om zeker geen wetgevende processen te blokkeren.

Bovendien dient de vergoeding van een volksvertegenwoordiger in eerste instantie om te vergoeden wat in de naamgeving vervat zit: de kiezers vertegenwoordigen. Een Partij BLANCO verkozene zal dan niet deelnemen aan het maatschappelijk debat met woorden, maar met stilte. Soms is ‘niets’ zeggen de duidelijkste manier om ‘iets’ te zeggen. Ze hoopt zo op het debat door te kunnen wegen en maatschappelijke impact te realiseren.

Kan de partij haar eventuele verkozenen niet vragen om hun loon aan het goede doel te schenken?

Partij BLANCO begrijpt die reflex en kreeg van veel van haar kandidaten dezelfde vraag, maar de vergoeding van een volksvertegenwoordiger is een politieke kwestie. Partij BLANCO spreekt zich niet uit over hoe hoog die zou moeten zijn. Sommigen zullen dat veel vinden, sommigen zullen dat weinig vinden, en sommigen zullen dat billijk vinden. Eisen van je verkozenen dat ze een deel van die vergoeding afstaan aan om het even wat, is de facto een politiek statement. Partij BLANCO houdt het bij één helder standpunt en ziet daarom af van inmenging op dit vlak.

Bovendien kunnen we niet verlangen van verkozenen om dit intensief engagement er ‘pro deo’ bij te nemen. De situatie zal voor iedereen anders zijn: sommigen zullen hun huidige job even ‘on hold’ kunnen zetten, terwijl anderen hun job zullen moeten opgeven.

Eén ding blijft zeker, als Partij BLANCO er uiteindelijk in slaagt om lege zetels verkiesbaar te maken, dan moeten die niet meer gevuld en vergoed worden, en dan kan het geld dat eraan vasthangt, voor iets anders gebruikt worden.

11. Hoe worden jullie nu gefinancierd?

Your Subtitle Goes Here
3

Partij BLANCO heeft geen basisfinanciering. Er wordt beroep gedaan op donaties en er loopt een crowdfunding campagne om alle kosten te kunnen dekken. Daarnaast dragen kandidaten en sympathisanten vrijwillig bij door tijd en energie te investeren.

12. Is het de bedoeling de financiering van andere partijen te raken?

Your Subtitle Goes Here
3

Neen, dat is niet het doel. Het zou een gevolg zijn van het doel om lege zetels verkiesbaar te maken. Een zetel die leeg blijft, betekent een zetel minder voor één van de partijen, en dus ook minder financiële middelen. Het kan een extra stimulans zijn om kiezers terug voor zich te winnen.

Deel D: Maatschappelijke positie

13. Waarom verdedigen jullie geen andere punten, zoals bijvoorbeeld de afschaffing van de kiesdrempel?

Your Subtitle Goes Here
3

Omdat dit net volledig zou ingaan tegen datgene wat Partij BLANCO wil bekomen, namelijk de neutrale vertegenwoordiging van de proteststem in het parlement. Practice what you preach. In afwachting van de mogelijkheid om rechtstreeks voor een niet-toegewezen zetel te stemmen, wil Partij BLANCO deze alvast ‘simuleren’. Van zodra Partij BLANCO andere programmapunten zou verdedigen gaat ze onmiddellijk in tegen haar fundamentele stellingname. 

Wat als er gestemd moet worden over iets van algemeen staatsbelang, blijven jullie zich dan onthouden?

Jazeker. Zolang het niets met het kiessysteem en het programmapunt te maken heeft, zal een Partij BLANCO verkozene zich onthouden. Dat is de heldere belofte die Partij BLANCO aan de kiezer maakt.

14. Moet je je energie niet eerder steken in het blootleggen van de oorzaken van ongenoegen, protest, apolitieke houdingen, etc.? En daar antwoorden op proberen te zoeken?

Your Subtitle Goes Here
3

Absoluut, daar moet energie en onderzoek in gestoken worden. Maar het is een én-én verhaal, geen of-of. Het initiatief van Partij BLANCO zal die zoektocht naar de oorzaken alleen maar belangrijker maken. Het zal die zoektocht wat hoger op de politieke agenda plaatsen, en het onderwerp zal wel au sérieux genomen móeten worden zodra de groep ontevreden kiezers effectief zichtbaar wordt in het parlement.

15. Hoe reageren de andere partijen op Partij BLANCO?

Your Subtitle Goes Here
3

Officiële reacties van partijen hebben we tot dusver niet gekregen. De reacties van individuele politici zijn divers. Sommigen juichen ons democratisch initiatief toe, anderen willen zich er niet over uitspreken, en nog anderen vinden het dan weer je reinste onzin. Zoals het in een democratie past, is het laatste woord aan de kiezer.

16. Hoe staan jullie tegenover de andere partijen?

Your Subtitle Goes Here
3

Partij BLANCO is tegen geen enkele partij gekant en leunt ook tegen geen enkele andere partij aan. Het gaat Partij BLANCO enkel om een correcte en zichtbare vertegenwoordiging in de Kamer van frustratie, twijfel, ontgoocheling, ongenoegen, apolitiek, antipolitiek, protest, of andere gevoelens of principes van de kiezer. Dit kan door de kiezer de mogelijkheid te bieden om te kiezen voor een niet-toegewezen zetel, indien geen enkele partij hem of haar kan overtuigen.